Künye Günün Haberleri Sitene Ekle Ana Sayfa Yap Üye Ol Üye Girişi İletişim
  KURAN ÇALIŞMALARI     SÜNNET-HADİS     İSLAM DÜŞÜNCESİ     HUKUK-İKTİSAT-FIKIH     USÛL-METODOLOJİ     DİNLER TARİHİ     KİTABİYAT  

Arama

M.Beşir Eryarsoy Hocamızla Demokrasi Üzerine Röportaj

Atasoy Müftüoğlu / Tarihsel Zamanları Etkilemek

Kürşad Atalar'la Toshihiko İzutsu ve oryantalistler üzerine...

İnsan ve İstibdâd / Abdurrahmân Kevâkibî

Düşüncenin Okullaştırılması ve 21.Yüzyılda Müslümanların Geleceği / Kürşat Atalar


El-Ezher'in hazırladığı alternatif İslami anayasa taslağı
El Ezher İslami Araştırmalar Kurulu'nun 1970'li yıllarında alternatif bir anayasa taslağı hazırladığı ortaya çıktı.
16/07/2011 / 17:32

İslam dünyasının ve Ortadoğu'nun yeni oluşumlara gebe olduğu, Mısır ve Tunus gibi ülkelerde anayasa tartışmalarının yaşandığı içinde bulunduğumuz bu hassas dönemde, yakın tarihe ait önemli bir vesika kamuoyuna yansıdı. 

İslami otorite olarak kabul edilen El Ezher ulemasının, ileriki dönemde halkı Müslüman ülkelerin İslami bir anayasaya ihtiyaç duyabilcekleri öngörüsünden hareketle, 1978 yılında bir 'İslami anayasa taslağı' hazırladığı ortaya çıktı. 

Bu anayasa taslağı hem İslami teşriyi kaynak alması ve hem de El Ezher gibi muteber bir dini otorite tarafından, ulemanın ulema olduğu dönemde hazırlanmış olması itibariyle önem arz etmektedir. 

1977 yılı Ekim ayında Kahire'de toplanan İslami Araştırmalar Kurulu tarafından tavsiye edilen, 'İslami anayasa taslağı' hazırlanması konusundaki öneride; 'Bu anayasanın hazırlanmasında bütün mezhepler tarafından üzerinde ittifak edilen prensipler mümkün mertebe dikkate alınmalıdır.' Denilmekteydi. 

1978 yılı ocak ayında, zamanın El Ezher şeyhi Prof. Dr. Abdulhalim Mahmud tarafından çıkarınan 11 nolu kararla anayasa komisyonu oluşturuldu. Komisyon üyeleri, İslami Araştırmalar Kurulu üyesi, İslam fıkhı ve anayasa profesörlerinden oluşmaktaydı.   

Komisyon tarafından hazırlanan İslami anayasa 9 bölümden oluşuyor. Birinci bölüm: İslam ümmeti (4 madde). İkinci bölüm: İslam toplumunun temelleri (13 madde). Üçüncü bölüm: İslam ekonomisi (10 madde). Dördüncü bölüm: Kişi hak ve özgürlükleri (16 madde). Beşinci bölüm: İmam (17 madde). Altıncı bölüm: Yargı (23 madde). Yedinci bölüm: Şura, kontrol ve kanun koyma (2 madde). Sekizinci bölüm: Hükümet (2 madde). Dokuzuncu bölüm: Genel ve geçici hükümler (7 madde) 

El Ezher anayasa taslağının İslam toplumunun temelleri bölümünde, yönetimin halkı koruma ve kollama sorumluğundan bahsediliyor. Devletin koruması ve muhafaza altına alması gereken 5 temel üzerinden duruluyor. Bu değerler: Din, akıl, can, mal ve namus olarak sıralanmış durumda. 

İslam ümmeti bölümünde ise, halkın imamı (Devlet başkanı) ve diğer yöneticileri kontrol altında tutması ve İslam kanunları çerçevesinde hesap vermelerini sağlamasının gerektiği kaydediliyor. 

İkinci bölümün maddelerinden birisinde; 'Gayenin meşru olması yeterli değildir, o gayeye ulaşmak için uygulanan vesilenin de İslam kanunlarına uygun olması gereklidir.' Denilmektedir. 

Bu prensipten hareketle, 'Gaye vesileyi meşru kılar.' Söyleminin İslami olmadığı analşılmaktadır.  Öyleyse yüksek hedeflere ulaşmak ancak meşru yollarla mümkün olmaktır. Söz gelimi ülkenin gündemini değiştirmek ve iç politika tartışmalarını başka mecralara çekmek için uygulanan insanlık dışı sufli yöntemleri İslam dini prensipleriyle bağdaşmamaktadır.  

Kişi hak ve özgürlükleri bölümünde; 'Adalet ve eşitlik yönetimin temelidir.' Ilkesi esas alınmış. Yine aynı bölümün 29. maddesinde: 'Dini ve fikri özgürlükler çerçevesinde konuşmak, yazmak, dernek ve sendikalar kurmak ve bu tür kuruluşlara üye olmak, İslam şeriatine gore temel haklardandır.' Deniliyor.    

Kişi hak ve özgürlükleri bölümüden bazı maddeler: 

Madde 30: İskan ve iletişim özel hayata girdiğinden bu konularca tecessüs yapılması yasaktır. Bu tür casusluk faaliyetleri ancak yargı kararından sonra yapılabilir. 

Madde 31: Ülke içi ve dışı sefer ve intikal hakkı meşrudur. Vatandaşların ülke dışına çıkmaları ancak gerekçeleri açıklanan yargı kararıyla engellenebilir. Vatandaşlar sürgüne de gönderilmezler. 

Madde 32: Tehlikeli siyasi mültecilerin ve normal suçlardan hüküm giymiş olanların ülkelerine teslimi, vatandaşı bulundukları ülkelerle yapılacak anlaşmalar mucibince gerçekleştirilir. 

Madde 33: İşkence suçtur. Suç işleyenlerin cezaları hayatta kaldıkları sürece düşmez. Suçu işleyen, suça ortak olan veya suçu susarak ikrar edenler cezalandırılır. 

Madde 34: İşkence yapıldığını bilip te gerekli mercilere bildirmeyen görevli cezalandırılır. 

Madde 41: Basın - yayın hakkı meşrudur. Basın İslam kanunları mucibince özgürdür. 

Beşinci bölüm olan 'İmam' Devlet başkanı ile ilgili bölüm devlet başkanın seçim  ve görevden alınması gibi uygulamaları içeriyor. 

Madde 44: Her devletin bir imamı (Başkanı) vardır. Görüş ayrılığına düşülmesi durumunda bile imama itaat gereklidir.

45. Madde ise, bir önceki maddenin çerçevesini belirtiyor. Şöyle ki; 'Allah'a isyanda kula itaat yoktur, İslam'a aykırı kararında devlet başkanına itaat edilmez.'   

Bu bölüm ile ilgili maddelerden bazıları: 

Madde 46: İmama biat, yargı kontrolünde yapılır. (Seçimleri yargı takip ve kontrol eder) Biat çoğunluğun oylarıyla gerçekleştirilir. 

Madde 47: Devlet başkanı adayı olmanın şartları: İslam, erkek, buluğ, akıl, suç işlememiş olmak ve İslam hükümlerini bilmek. 

 Madde 50: Seçmenler, kanunun belirlediği çerçevede devlet başkanın görevine son verebilirler. 

Madde 51: Devlet başkanı mahkeme kararlarına uymakla yükümlüdür. Duruşmalara vekilini de gönderebilir. 

Madde 53: Devlet başkanının devletin malından her hangi birini satın alması veya kiralaması yasaktır. Kendi emlakını da devlet için kiralayamaz. 

Madde 54: Devlet başkanına verilen hediyeler beyt el mala aktarılır. 

Altıncı bölüm olan yargı bölümünde ise, kanun önünde herkesin eşit olduğu, hiç bir grup veya kişinin mahkeme önünde temyiz edilemeyeceği belirtiliyor. 

Madde 63: Özel mahkeme kurulamaz veya şahıs normal yargılanma hakkından mahrum bırakılamaz. 

Madde 64: Yargıçın devlet başkanı aleyhindeki iddiaları dinlemesi engellenemez. 

Madde 67: Yargının bağımsızlığını sağlamak devletin görevidir. Yargının bağımsızlığına engel olmak cürüm (suç) teşkil eder. 

Hükümet ile ilgili sekizinci bölümde ise hükümet ve bakanlarla ilgili maddeleri içermektedir. 

Madde 86: Bakanların tayin şartları, görev esnasında yapamaları yasak olan uygulamaları ve yargılanma şekillerini ilgili kanunlar belirler.

 

Abdullah Aydoğan Kalabalık – Dünya Bülteni/ Kahire 

29 Yorum

Diğer Haberler

Fıkıhdan İslâm Hukukuna / Prof.Dr.Talip Türcan

Asr-ı Saadet İktisadı & Peygamber Nasıl Bir Ekonomi Uyguladı? / Cengiz Kallek

Nurullah Erkoç : Unutulan Sünnet  "İtikaf"

El-Ezher'in hazırladığı alternatif İslami anayasa taslağı

Tarihte Ekonomik Dönemler,Sistemler ve İslamiyet / Prof.Dr.Osman Eskicioğlu

İslam Hukukuna göre Kadının Boşanma Hakkı (1) / Yunus Vehbi Yavuz

İslam ekonomiye ne der? / Günümüz Meselelerine Cevaplar..

İslam Hukukunun Genel Gayesi / Tahir bin Aşur

İslam Ekonomisi ve Marxçı Sosyalizm Açısından İhtiyaç / M.Bakır es-Sadr

İslam Devlet Teorisinde Yönetim İlkeleri / Yrd.Doç.Dr.Ali Duman

Hz.Ali'nin torunundan "Haklar Risalesi"

Beş İslam'ın Şartı (İbadetler) + Altı da İnancın Şartı (Amentü) - Ahlâk-sız Türk Müslümanlığı / Prof.Dr.İlhami Güler

İslami finansı anlamak / Frank Vogel

Zekatın terbiye edici etkisi ve Friedman / Aliya İzzetbegoviç

Din ve İktisat / Prof.Dr.Musa Kâzım Yılmaz

İktisadi Düşüncelerin Bozuklukları ve Sahih Çözüm / Hakkı Eren

İslam Ekonomisi ve Marksist-Kapitalist Ekonomi / Musavi Lari

Günümüz Çarpık Ekonomi Anlayışı ve İslam Ekonomisi / Prof.Dr.Osman Eskicioğlu

İslam Ekonomisinin Mülkiyet Anlayışı / Prof.Dr.Osman Eskicioğlu

İslam'da İktisat Nizamı / Takiyyuddin en-Nebhani

Osmanlı Hukuk Sistemi

İslam Ekonomisinin Genel Yapısı / Muhammed Bakır es-Sadr

İslam İktisat Doktrini Üzerine Mülahazalar / Yahya Arslan

Ebu Hanife'nin İctihatlarında Dinde Kolaylık ve Fakirin Korunması / Yrd.Doç.Dr.A.Vehbi Ecer

İslam Hukukunun Kaynağı Olarak Kur'an / Yrd.Doç.Dr.Ali Duman

İslam Hukukunun Gayesi / Dr.Ali PEKCAN

İslam'ın Getirdiği Hukuki Düzenlemeler

Seküler Dünyada Fıkh'ı Konuşmak / Dr.Ebubekir SİFİL

İslam'ın Hükümleri Zamana Göre Değişir mi?

Temel Çizgileriyle Doktriner Kapitalizm / M. Bakır Sadr

İslami Ekonominin İncelikleri / Dr.Mustafa Özel

İslam'ın Sağladığı Sosyal Güvenlik / Prof.Dr.Faruk Beşer

Ceza Hükümleri Açısından Tevrat ve Kur'an / Prof.Dr.Suat Yıldırım

İşçi ve İşverenin Hukuki ve Ahlaki Sorumlulukları / Dç.Dr.Selim Arık

İslam'da Adalet İlkesi / Prof.Dr.Muhit Mert

İslam Hukukunda İctihat Kavramı
   
YAZARLAR  

Erhan Koç

Cengiz Duman

Mustafa Büyüksoy

Ömer Faruk Karataş

Adem İnce

Ferhat Özbadem

Nurullah Erkoç

Kalem sûresinde "Bahçe Sahipleri" kıssası
29/01/2014 - 10:36

SÖYLEŞİ  

'Türkiye İslam'ı sekülerleştirmemeli, sekülerliği İslam'laştırmalı' Mevlana Vahiduddin Han

Hindistanlı düşünür ve barış eylemcisi Mevlana Vahiduddin Khan geldiği Türkiye'de Timetürk'ün sorularını cevaplandırdı. Khan: 'Türkiye İslamı sekülerleştirmemeli, sekülerliği İslamlaştırmalı' dedi.

EDİTÖRDEN  

Islah ve İhya : Fikribeyan 3 yaşında

Mümin olmak: Bize bazı belli başlı görevler üstlenmemizi gerektirir. Bu görevler zaman ve şartlar ekseninde Öncül olma yönünden değişiklik gösterir. Çağımız putperestliğinin Doğu. Batı, Asya, Afrika gibi değişik coğrafyalarda değişik tezahürlerini görmemizi ve tahlil etmemizi iletişim araçları vasıtası ile kolayca tahlil etmemizi değerlendirmemizi sağlamaya yönelik ciddi bir iletişim çağı olduğu hesaba katılırsa biz Müslümanların bu iletişimden ve onun getirilerinden faydalarından mesul olduğumuz gerçeğini bize yansıtır.

İKTİBAS  

Prof.Dr.Yasin Aktay

Prof.Dr.Saffet Köse

Prof.Dr.Şinasi Gündüz

M.Beşir Eryarsoy

Prof.Dr.Ahmet Ağırakça

Prof.Dr.Tahsin Görgün

Prof.Dr.İbrahim Sarmış

Prof.Dr.Sönmez Kutlu

Prof.Dr.Hayri Kırbaşoğlu

Muhammed Abid Cabiri

M.Muhtar eş-Şankiti

Dr.Muhammed Ammara

"SÖMÜRGECİLİĞİN KEŞİF YOLU" ORYANTALİZMİN KLASİK SOSYOLOJİYE ETKİLERİ
05/02/2010 - 17:07

VİDEOLAR  

Şehid Seyyid Kutub belgeseli (Video)

"Gelenek ve Modernite arasında İslam" Ebubekir Sifil - R.İhsan Eliaçık (1)

"Gelenek ve Modernite arasında İslam" Ebubekir Sifil - R.İhsan Eliaçık (2)

"Gelenek ve Modernite arasında İslam" Ebubekir Sifil - R.İhsan Eliaçık (3)

"Gelenek ve Modernite arasında İslam" Ebubekir Sifil - R.İhsan Eliaçık (4)

"Gelenek ve Modernite arasında İslam" Ebubekir Sifil - R.İhsan Eliaçık (5)

 
 
Künye Günün Haberleri Sitene Ekle Ana Sayfa Yap Üye Ol Üye Girişi İletişim

Copyright © 2009 FİKRİ BEYAN
Sitemizdeki yazı, resim ve haberlerin her hakkı saklıdır.
İzinsiz, kaynak gösterilmeden kullanılamaz